Co to jest koenzym Q10?

Ubichinon, czyli inaczej koenzym Q10 (CoQ10), to substancja, którą produkuje nasz organizm. Głównym narządem wytwarzającym koenzym Q10 w naszym ciele jest wątroba. Narządy, w których występuje największe stężenie koenzymu Q10 to serce, mięśnie, wątroba i trzustka. Koenzym Q10 jest niezbędny praktycznie do wszystkich procesów życiowych, ponieważ odpowiada za reakcje, w których komórki uzyskują energię. Koenzym Q 10 jest niezbędnym elementem łańcucha oddechowego, a ponadto jednym z ważniejszych antyoksydantów, a także uczestniczy w procesie regeneracji innego ważnego antyoksydantu, jakim jest alfa-tokoferol, czyli witamina E.

Całkowita zawartość CoQ10 w organizmie oceniana jest na 0,5-1,5 grama. Połowa tej ilości znajduje się w mitochondriach, gdzie pełni 3 ważne funkcje: pomaga przekształcać składniki odżywcze w energię, bierze udział w usuwaniu powstających w tym procesie wolnych rodników tlenowych, oraz pomaga chronić integralność błon mitochondrialnych.

Niedobór koenzymu Q10q10 zmeczenie

Kiedyś uważano, że nie jest możliwy niedobór ubichinonu, gdyż jest to substancja produkowana naturalnie w naszym organizmie, a dodatkowo występuje praktycznie w każdym pokarmie. Okazało się jednak, że niedobór koenzymu Q 10 może występować zarówno w pojedynczych narządach, kiedy mamy do czynienia z ich upośledzonym funkcjonowaniem, jak i w całym organizmie – do czego dochodzi już po 30 roku życia.

Koenzymu Q10 może nam brakować, kiedy

  • UPOŚLEDZONE JEST WYTWARZANIE W WĄTROBIE – kiedy np. brakuje substancji, które są potrzebne do prawidłowego przebiegu tego procesu. Są to między innymi tyrozyna, fenyloalanina, kwasy tłuszczowe, witamina B2, B6, B12, kwas foliowy, kwas pantotenowy, a także składniki mineralne jak wapń, magnez, czy fluor. Tych składników może brakować
    • podczas niewłaściwie przeprowadzanego odchudzania,
    • zażywania pewnych leków (zwłaszcza obniżających poziom cholesterolu),
    • u wegetarian,
    • u osób odżywiających się jednostronnie,
    • spożywających produkty przetworzone,
    • wskutek chorób takich jak np. fenyloketonuria,
    • podczas starzenia.
  • ZWIĘKSZA SIĘ ZAPOTRZEBOWANIE ORGANIZMU
    • podczas uprawiania sportu,
    • u palaczy,
    • u osób prowadzących intensywny i stresujący tryb życia,
    • u osób otyłych,
    • w nadczynności tarczycy,
    • podczas wielu chorób (np. osoby z chorobami serca mają 10 razy mniej koenzymu Q10 w komórkach mięśnia sercowego niż osoby zdrowe),
    • w czasie radioterapii i chemioterapii nowotworów.

OBJAWY NIEDOBORU KOENZYMU Q10:

Początkowo pojawia się zmęczenie, pogarsza się samopoczucie, spada odporność organizmu, zmniejsza się wydolność fizyczna.

Kiedy poziom koenzymu Q 10 jest mocno obniżony, mogą pojawić się objawy ze strony narządów, w których jest on najbardziej potrzebny, czyli przede wszystkim serca i mięśni. Może pojawić się choroba wieńcowa, niewydolność serca, arytmia, nadciśnienie tętnicze. Problemy z utrzymaniem prawidłowego poziomu cukru we krwi, paradontozę i chorobę wrzodową żołądka również wiąże się z niedoborem koenzymu Q10.

Dla kogo suplementacja koenzymem q10?

Jeśli masz 20 -30 lat, koenzym Q 10 produkujesz prawdopodobnie w wystarczającej dla Twojego organizmu ilości. Jednak po 30 roku życia proces ten (aż 17-etapowy!) zaczyna szwankować. Podobnie w przypadku przewlekłych chorób. Uzupełnianie koenzymu Q1o z pokarmem jest szalenie trudnym zadaniem, gdyż występuje on przede wszystkim w pokarmach surowych, nieprzetworzonych, organicznych, na dodatek więcej jest go w mięsie niż w warzywach, a żeby zapewnić sobie niezbędne minimum należałoby tego mięsa w postaci surowej zjadać spore ilości (czego oczywiście nie polecam). Dlatego suplementację koenzymu Q10 można zalecić w takich sytuacjach, jak:

  • po 30 r. ż.,
  • zespół przewlekłego zmęczenia i fibromialgia (sugeruje się wyższe dawki, około 200-600 mg na dobę),
  • choroby serca i układu krążenia
    • choroba wieńcowa,
    • miażdżyca,
    • arytmia,koenzym Q10
    • nadciśnienie (u 39% chorych na nadciśnienie stwierdzono niedobór koenzymu Q10),
    • niewydolność serca,
  • przyjmowanie leków obniżających cholesterol,
  • astma,
  • choroby tarczycy,
  • cukrzyca typu 2,
  • choroby mięśni,
  • choroby dziąseł (paradontoza),
  • choroba wrzodowa (wrzody żołądka i dwunastnicy),
  • choroba Alzheimera,
  • choroba Parkinsona (sugeruje się, że być może koenzym Q10 stosowany we wczesnym stadium choroby może opóźniać jej rozwój, jednak potrzeba dalszych badań w tym zakresie),
  • stwardnienie rozsiane,
  • migrenowe bóle głowy (istnieją doniesienia o zmniejszeniu częstości epizodów migreny o 50% podczas przyjmowania 150 mg koenzymu Q10 przez 3 miesiące),
  • przed zabiegami operacyjnymi w celu wzmocnienia organizmu,
  • chemioterapia i radioterapia nowotworów (koenzym Q10 zmniejsza toksyczne działanie antybiotyków przeciwnowotworowych na mięsień sercowy),
  • terapia tamoxifenem (lek stosowany w leczeniu raka piersi, którego jednym z działań ubocznych jest obniżanie poziomu cholesterolu. Jednak nie wykazuje on korzystnego wpływu na układ krążenia, gdyż jednocześnie powoduje wzrost stężenia trójgCholesterollicerydów. W jednym z badań zaobserwowano, że koenzym Q10, witamina B2 i B3 zastosowane jako uzupełnienie terapii tamoxifenem mogą zmniejszać działanie tamoxifenu na poziom trójglicerydów),
  • otyłość ( zaobserwowano, że u pacjentów otyłych będących na diecie dodatek koenzymu Q10 w ilości 100mg na dobę spowodował 3x większy ubytek wagi niż w przypadku pacjentów nie stosujących tego dodatku),
  • niepłodność (zwłaszcza męska),
  • trądzik,
  • łuszczyca,
  • bielactwo,
  • choroby wątroby,
  • starcze zwyrodnienie plamki,
  • niewydolność nerek,
  • ALS (stwardnienie zanikowe boczne).

Koenzym Q10, ponieważ jest substancją występującą naturalnie w naszym organizmie, nie ma praktycznie żadnych działań ubocznych, nawet, jeśli uzupełniamy go stosując duże dawki. Przy dawkach 1000mg na dobę może pojawić się bezsenność.

Podczas wyboru odpowiedniego suplementu warto pamiętać o tym, żeby był naturalny, czyli w formie izomeru trans, która powstaje podczas fermentacji drożdży.

Zażywanie koenzymu Q10 w małych dawkach jest nieskuteczne, podobnie jak jednorazowe zażycie dużej dawki. Żeby odczuć pozytywne skutki suplementacji koenzymem Q10, należałoby przyjmować go w średnich lub dużych dawkach, ale systemaycznie. Początkowo należałoby przyjmować 30 mg 3 x dziennie przez około 2 tygodnie, a następnie 10-30 mg dziennie przez 3 miesiące. Taka kuracja pozwoli uzupełnić niedobór koenzymu Q10. Oczywiście później, zwłaszcza po 30 r. ż. warto przyjmować profilaktycznie zalecane dawki już do końca życia. Osoby, które stosują takie postępowanie przez kilkanaście lat wypowiadają się bardzo pozytywnie na temat tego suplementu.